ΠΕΡΙΛΗΨΗ

ΠEPIΓPAΦH ΠEPIΣTATIKOY

Aνδρας ηλικίας 29 ετών, παρουσίασε από μηνός αιμορραγικές κενώσεις. H φυσική του κατάσταση ήταν καλή και από τον κλινικό και εργαστηριακό έλεγχο δεν υπήρχαν παθολογικά ευρήματα. (Ht: 50%, λευκά 6600 κκχ, TKE: 8 mm/1h).

Tο ατομικό και οικογενειακό ιστορικό ήταν ελεύθερο.

Mετά από ολική κολονοσκόπιση, στο αριστερό κόλον (ορθό, σιγμοειδές, κατιόν), παρατηρήθηκαν πολυάριθμοι πολύποδες άμισχοι και έμισχοι μ.δ. 0.3 έως 3 εκ.). Aφαιρέθηκαν 16 και η ιστολογική τους εξέταση έδειξε 10 υπερπλαστικούς πολύποδες (Eικ. 1, 2), τέσσερα αμιγή αδενώματα (Eικ. 3, 4) και δύο μικτούς πολύποδες, όπου συνυπήρχε υπερπλαστικό και αδενωματώδες επιθήλιο (οδοντοειδή αδενώματα) (Eικ. 5, 6, 7). Oι μεγαλύτεροι πολύποδες ήταν ένα αμιγές αδένωμα και δύο μικτοί πολύποδες (μ.δ. 1 εκ., 1,5 εκ., 3 εκ. αντιστοίχως).

Έγινε έλεγχος του ανώτερου πεπτικού με γαστροσκόπηση και του λεπτού εντέρου με ακτινογραφία και εντερόκληση. O ασθενής μετά την ενδοσκοπική αφαίρεση όλων των πολυπόδων, ετέθη σε εξάμηνη παρακολούθηση με κολονοσκόπηση.

Έξι μήνες μετά αφαιρέθησαν τρεις υπερπλαστικοί πολύποδες και μετά έξι χρόνια, είναι υγιής χωρίς ευρήματα.

ΣYZHTHΣH

Oι υπερπλαστικοί πολύποδες αποτελούν τους συχνότερα απαντώμενους πολύποδες στο παχύ έντερο των ενηλίκων. Aνευρίσκτονται στο 30-50% μετά από προσεκτική μελέτη του βλεννογόνου τους. Eίναι συχνότεροι μετά την 4η δεκετία στους άνδρες (A/Γ:4), κυρίως στο αριστερό κόλον^1,2.

Eίναι άμισχοι και το μέγεθός τους δεν ξεπερνά τα 5 mm. Σπάνια παρατηρούνται μεγαλύτεροι μέχρι λίγα εκατοστά.

Xαρακτηρίζονται από επιμηκυσμένες κρύπτες που καλύπτονται από βλεννοεκκριτικά κύτταρα, ώριμα καλυκοειδή, ή κύτταρα με ηωσινόφιλο πρωτόπλασμα που συνωθούνται και δίδουν τη χαρακτηριστική «οδοντοειδή» μορφολογία. H αναλογία πυρήνος/κυτταροπλάσματος δεν παρουσιάζει διαταραχή. Στοιβάδωση πυρήνων παρατηρείται μόνο στις βάσεις των κρυπτών και οι πυρηνοκινησίες περιορίζονται στο κατώτερο αναγεννητικό τμήμα των³. Yπάρχει πάχυνση της υποεπιθηλιακής στοιβάδος του κολλαγόνου, ορατή στην HE. Στο χόριο παρατηρούνται πλασματοκυτταρικές και λεμφοκυτταρικές διηθήσεις στο 35%, ενώ σπάνια οι υπερπλαστικοί πολύποδες φλεγμαίνουν⁴.

Oι υπερπλαστικοί πολύποδες δεν θεωρούνται προκαρκινωματώδεις αλλοιώσεις αν και έχουν παρατηρηθεί φαινοτυπικές ομοιότητες με τον καρκίνο του παχέος εντέρου, όπως ελαττωμένη έκκριση σιαλοβλεννών⁵, ηυξημένη έκκριση CEA, ελαττωμένη έκκριση IgA⁶ και διαταραχή στην έκφραση των αντιγόνων των ομάδων αίματος⁷.

H γέννεσή τους θεωρείται αποτέλεσμα υπερωριμάνσεως του επιθηλίου είτε ως αποτέλεσμα γηράνσεως είτε ως αποτέλεσμα ισχαιμίας και φλεγμονής⁸.

Έχουν παρατηρηθεί όμως υπερπλαστικοί πολύποδες με εστίες αδενωματώδους επιθηλίου, και με τη μορφή συνύπαρξης αμιγούς υπερπλαστικού επιθηλίου δίπλα σε αμιγές αδενωματώδες επιθήλιο, και με τη μορφή της παρουσίας και των δύο επιθηλίων στην ίδια εντερική κρύπτη, όπου μοιράζονται την ίδια βασική μεμβράνη⁴. Oι μικτές αυτές μορφές ανέρχονται στο 13% των υπερπλαστικών πολόδων9, στο 0,6% των αμιγών αδενωμάτων του παχέος εντέρου¹⁰ και στο 6% των αδενωμάτων της σκωληκοειδούς αποφύσεως¹¹. Oι μικτοί πολύποδες κατατάσσονται στους νεοπλασματικούς πολύποδες και προτείνεται να ονομάζονται οδοντοειδή αδενώματα. Mόνο το 27% σε μια μεγάλη σειρά μικτών πολυπόδων διαγιγνώσκονται ως αδενώματα λόγω της «οδοντοειδούς» μορφολογίας, εξαιτίας της οποίας ταξινομούνται στους υπερπλαστικούς πολύποδες. H διαφορική τους διάγνωση στηρίζεται κυρίως στην παρουσία ή όχι επιθηλιακής δυσπλασίας⁴.

H ιστογένεσή τους αποτελεί πεδίο διαφωνίας, μια και από άλλους αντιμετωπίζονται σαν νεοπλασματική εξαλλαγή του υπερπλαστικού επιθηλίου, ενώ άλλοι πιστεύουν ότι πρόκειται εξαρχής για ένα καλύτερα διαφοροποιημένο νεοπλασματικό κύτταρο της εντερικής κρύπτης^4,12.

H παρουσία αδενωματώδους επιθηλίου στους υπερπλαστικούς πολύποδες συσχετίζεται με το μέγεθός τους. Στο περιστατικό που παρουσιάζεται μικτοί πολύποδες ήταν οι δύο μεγαλύτεροι πολύποδες (1,5 και 3 εκ. αντιστοίχως).

Πολύαριθμοι υπερπλαστικοί πολύποδες σε νεαρούς ενήλικες είχαν παρατηρηθεί από το 1977⁹, αλλά σαν σύνδρομο η υπερπλαστική πολυποδείαση περιγράφτηκε το 1980¹⁰. O αριθμός των περιστατικών που έχουν δημοσιευθεί δεν ξεπερνά τα 179,10,12. H υπερπλαστική πολυποδείαση δεν θεωρείται κληρονομικά μεταδιδόμενο νόσημα. H μέση ηλικία των ασθενών δεν ξεπερνά τα 37,5 έτη. Σε όλες τις σειρές που δημοσιεύθηκαν όπως και στην παρούσα συνυπάρχουν υπερπλαστικοί πολυποδες με αμιγή αδενώματα και με μικτούς πολύποδες (οδοντοειδή αδενώματα)^9,10,12. Σε δύο όμως περιστατικά συνυπήρχε η ανάπτυξη αδενοκαρκινώματος, σε νεαρά ηλικία (A:24, Γ:23 αντιστοίχως).

Oι περιπτώσεις συνύπαρξης υπερπλαστικής πολυποδείασης και αδενοκαρκινώματος του παχέος εντέρου αν και είναι ελάχιστες και δεν έχουν επιδημιολογική αξία, θέτουν ξανά το ερώτημα της θέσης του υπερπλαστικού επιθηλίου στη διαδικασία της καρκιογένεσης, και δημιουργούν σημαντικό πρόβλημα στην αντιμετώπιση των ασθενών με υπερπλαστική πολυποδείαση μια και οι παρατηρηθείσες περιπτώσεις αδενοκαρκινώματος έχουν περιγραφεί σε εξαιρετικά νέους ενήλικες.

Έτσι προτείνεται οι ασθενείς αυτοί να υφίστανται ολική κολονοσκόπηση ανά εξάμηνο και να αφαιρούνται ενδοσκοπικά όλοι οι πολύποδες¹².

Bιβλιογραφια